En Ağır İlaçlar Hangileri?
Bir sabah işe gitmek için uyandım. Yani, daha doğrusu, “işe gitmem gerekmiyor” ama evdeki sorumluluklar (tabii ki annem) bana öyle bir hissettirdi ki, sanki başka bir işte çalışıyormuşum gibi hissettim. Neyse, kalktım, bardağımı doldurdum, mutfağa doğru ilerledim. Bir de ne göreyim! Annem, sabahın köründe bir ilaç kutusunu karıştırıyor. Baktım, En ağır ilaçlar hangileri? diye sormaya başladı. “Vallahi ben bu kadarını beklemiyordum!” diye içimden geçirdim ama bir yandan da doğal olarak ilaçlara karşı merakım depreşti.
Sonra düşündüm: “Acaba en ağır ilaçlar hangileri? Nasıl olur da ilaçlar, ‘ağır’ olur? Kimse, ‘ya şu ilacı alayım, biraz zorlansam iyi olur’ demiyor herhalde!” Kafamda bu düşüncelerle başladım, işte bu yazıyı yazmaya karar verdim. İlaçlar, gerçekten düşündüğümüz kadar masum mu, yoksa daha ağır bir şey mi? Gelin birlikte keşfedelim.
İlaç Nedir, Niye Ağırdır?
Önce bir şey netleşsin. İlaç dediğimiz şey, vücudun bir yerinde “hadi kalk” diyen, bazen de “sakin ol” diyen, bazen de insanı derin düşüncelere sokan bir şeydir. Bir kısmı tamamen ağrıları dindirir, diğerleri ise hayatınızı daha “pahalı” hale getirebilir. Yani ilaçlar sadece vücudu iyileştirmekle kalmaz, bazen zihnimizi de biraz çalkalarlar.
Mesela, geçenlerde bir arkadaşım Sinem’le buluştuk. Konu dönüp dolaşıp yorgunluk ve depresyon üzerine geldi. Sinem dedi ki: “Benim öyle bir ilaç var ki, kullanınca sanki gökyüzünü görebiliyorum.” Hemen sordum: “Sana kim yazdı onu?” Sinem dedi ki: “Yok canım, kendi gökyüzümü buluyorum, kafamda dağlar, taşlar, her şey yerli yerinde!” Yani demek istediğim şu ki, bazı ilaçlar, sadece fiziksel değil, ruhsal anlamda da ağır olabilir.
Turuncu reçete, başta gülünç bir şey gibi gelebilir ama aslında çok ciddi bir konu. Bunlar gerçekten “ağır” ilaçlardır. Ama sadece fiziksel değil, ruhsal olarak da vücudun dengesini sallarlar. Çünkü bazı ilaçlar, işin içine bağımlılık faktörünü sokar ve bunun farkında bile olmayabiliriz. İşte bu yüzden, ‘en ağır ilaçlar hangileri?’ sorusunun cevabı, sadece fiziksel etkilerle sınırlı değil.
En Ağır İlaçlar: Ağrı Kesiciler ve Uyuşturucular
Bir sabah, Kübra ile buluşmuştuk. Kübra biraz tembellikten, biraz da “bütün gece uyudum ama bir türlü uyanamıyorum” durumu yüzünden ağrı kesici almış. Kübra bana dönüp: “Hadi ama, ağrı kesiciler de insanı ne hale getiriyor!” dedi. Gerçekten de, ağrı kesicilerin içinde ne var da bazen insanı uyutma moduna alabiliyor? Mesela Tramadol var, tanıdık gelir değil mi?
“Bir hafta boyunca ağrıyı çekebilirim ama sonra…”
İşte bu noktada, ilaç devreye giriyor. Eğer kullanılan ilaçlar sadece ağrıyı kesmekle kalmaz, bazen vücutta baştan aşağı bir uyku halini de beraberinde getirir. Ama tam o sırada, biraz moral bozukluğu ve birkaç Yan Etki de devreye girmeye başlar. O yüzden, gerçekten ciddi ilaçları alırken çok dikkat etmek gerekir. Yoksa Kübra’nın “Bir anda elim ayağım uyuşuyor” dediği gibi, bir anda başınıza “güzel” şeyler gelebilir.
Psikotropik İlaçlar: Zihninizi Saran Hafif Ağırlık
Şimdi antidepresanlardan bahsedelim. Sedef’i hatırlıyor musunuz? Geçen gün biraz derin bir sohbete daldık ve bir anda içimden “Bunun adı antidepresan olmalı” dedim. Antidepresanlar, aslında bizim hayatımızın en sık karşılaştığımız, ama belki de en yanlış anlaşılan ilaçlardan. Bu ilaçların bazıları, insana ne kadar rahatlatıcı gelse de, uzun vadede bağımlılık yapabilir. Yani her ne kadar doktorlar ‘zorunlu’ kullanım önerse de, kullanılan miktar ve sıklık arttıkça, vücutta bir ağırlık hissetmek mümkün olabilir.
Mesela bir arkadaşımın dediği gibi, “Antidepresan alırsam, hayatımda her şeyin daha güzel olduğunu düşünebilirim ama sonra elimde kalacak tek şey “duvarlar” olacaktır.” Peki, doğru mu? Gerçekten en ağır ilaçlar hangileri, ruhu bu kadar sarsabilir mi? Bir miktar dikkate almanızda fayda var. Çünkü bazı ilaçlar, sadece “uyandırmaya” değil, “duyguları” da alt üst etmeye çalışır.
Bağımlılık Yapan İlaçlar: İlaçların Ağırlığıyla Tanışın
Bir de, “Bağımlılık Yapan” ilaçlar var. Bu ilaçları almak o kadar kolaydır ki, çoğu zaman insan “Tamam bir şey olmaz” diyerek hayatına devam eder. Ama bir de bakarsınız, öyle bir ağırlık var ki üzerinizde, her şey kararmış. İşte o noktada bağımlılıkla tanışmış oluyorsunuz.
Bir arkadaşım vardı, adını vermek istemiyorum ama diyelim ki adı Ahmet’ti. Ahmet’in hayatında bir dönem, ağrı kesiciler çok önemli bir yer tutuyordu. Bir gün Ahmet, “Hadi ya, bir tane alayım da ağrım geçsin” dedi ve yıllarca bu alışkanlıkla yaşadı. Ahmet’in sürekli kullandığı ilaçlar, onun normalden daha güleryüzlü hale gelmesine sebep olmuştu. Ama bir gün, ilaçsız bir sabah kalktı ve bir anda “ağrı” olduğunu fark etti. “Düşünsene, bunlar bizi bu kadar kontrol edebiliyorsa, gerçekten ağır ilaçlar hangileri?” dedim kendi kendime.
Sonuç: Ağır İlaçlar ve Sorumluluk
İlaç kullanmak çok ciddi bir sorumluluktur. Yani, “En ağır ilaçlar hangileri?” sorusunun cevabı, aslında hem fiziksel hem de psikolojik bir sınavdır. Evet, bir ilaç bir anda ağrınızı kesebilir ama bir yandan da vücudunuzu etkileyebilir. Hele ki bağımlılık yapan ilaçlar ile tanıştığınızda, kendinizi bir anda bambaşka bir dünyada bulabilirsiniz.
O yüzden, her şeyin dozunu iyi ayarlayın. Herkesin vücudu farklı tepki verir. Ama bir ilacın gerçekten ağır olup olmadığını anlamanın tek yolu, doktora danışmak ve onun tavsiyeleri doğrultusunda hareket etmektir. Yoksa bir anda “Hadi ama bu ilaç bir de beni uykusuz bırakmasın!” demek zorunda kalabilirsiniz.